Milliyet.com.tr/ÖZEL Türkiye’de İstanbul başta olmak üzere nüfusun büyük bir bölümü büyükşehirlere doğru kayarken, Anadolu’da birçok ilin nüfusunda ciddi oranlarda düşüş görüldü.

Bu durumu tersine çevirmek ve olası bir İstanbul depremine karşı daha güvenli sanayi bölgelerinin kurulmasını amaçlayan ‘Güvenli Gelecek’ planında son aşamaya gelindi.

Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır, milletvekillerine yaptığı sunumda 64 ilde yürütülen 166 Organize Sanayi Bölgesi (OSB) projesi ile sanayinin Marmara dışında dengeli olarak yayılması, bölgesel kalkınmanın desteklenmesi ve yerel istihdamın artırılmasının hedeflendiğini belirtti.

Piyasalar alev alev! Gram altın 8 bin lirayı geçtiBakanlık tarafından hazırlanan ‘Ulusal Sanayi Alanları Master Planı’ ile metropollerde ve afet riski yüksek bölgelerde yoğunlaşan sanayinin Anadolu’ya dengeli şekilde yayılması planlanıyor.

14 İLE YENİ SANAYİ BÖLGESİ

Bu kapsamda İç Anadolu ve Doğu Akdeniz bölgelerinde farklı sanayi havzaları oluşturulacağı öne çıktı. Bu şehirler Kastamonu, Samsun, Ankara, Amasya, Eskişehir, Yozgat, Kırşehir, Nevşehir, Aksaray, Kayseri, Konya, Niğde, Karaman ve Mersin olarak gösteriliyor.

MARMARA’DA SANAYİ BÖLGELERİ İÇİN DEPREM ÇALIŞMASI

Öte yandan İstanbul başta olmak üzere Tekirdağ, Bursa, Balıkesir, Çanakkale, Yalova, Kocaeli ve Sakarya gibi illerde bulunan OSB’ler ve büyük sanayi tesislerinin depreme karşı risk durumlarının tespit edilmesine ilişkin çalışma başlatıldı.

İŞTE SANAYİDE YENİ DÖNEMİN ŞİFRELERİ...

Peki İstanbul, Marmara ve çevresi, İzmir gibi deprem konusunda riskli görülen OSB’ler Anadolu’ya mı taşınacak? Yeni kurulacak OSB’ler ile sanayinin çarkı Anadolu’da mı dönecek? Söz konusu yatırım planıyla ne kadar istihdam oluşturulacak? Konuyla ilgili beklentilerini milliyet.com.tr’ye açıklayan 360 Enerji A.Ş Yönetim Kurulu Başkanı Dr. Cihad Terzioğlu şu ifadeleri kullandı: “Burada temel yaklaşım, Marmara Bölgesi’ndeki tüm OSB’lerin kapatılması değil, deprem riski yüksek alanlarda yer alan OSB’lerin kademeli olarak Anadolu’daki yeni ve daha güvenli sanayi havzalarına taşınmasıdır. Yapı ve zemin açısından güvenli OSB’ler faaliyetlerini sürdürecektir.

Şiddet, vahşet olağanlaşıyor‘MİLLİ GÜVENLİK BOYUTUNDA BİR RİSK’

Türkiye’de sanayi ve nüfusun yoğunlaştığı bölgelerde aktif fay hatlarının bulunması, yalnızca can kaybı riski açısından değil, üretim kapasitesi ve tedarik zincirleri üzerindeki etkileri nedeniyle milli güvenlik boyutunda bir risk olarak değerlendiriliyor. Bu çerçevede, yüksek deprem riski taşıyan tesislerin Anadolu’daki güvenli sanayi havzalarına yönlendirilmesi ve mevcut tesislerin dayanıklılık seviyelerinin artırılması hedefleniyor.

‘YOL HARİTASI ÜRETİM KAPASİTESİNİ ANADOLU’YA YAYMAK’

İzlenecek yol haritası, sanayiyi tamamen bu bölgelerden çıkarmaktan ziyade, yüksek riskli OSB’leri dağıtarak üretim kapasitesini Anadolu’ya yaymak üzerine kuruluyor. Böylece olası büyük bir depremde, üretimin tek bir bölgede durması ve kritik tedarik zincirlerinin kopması riski azaltılmış olacak. Aynı zamanda bu yaklaşım, fay hatları üzerinde yer alan bölgelerde yapı ve konut denetiminin kamu idaresi açısından daha yönetilebilir hale gelmesine de katkı sağlayacak.

Bu kapsamda Marmara Bölgesi’ndeki OSB’lerde tesis bazlı deprem risk analizleri, zemin etütleri ve yapı güvenliği çalışmaları yürütülüyor. Güçlendirme ile güvenli hale getirilemeyecek alanlarda ise üretimin Anadolu’daki daha güvenli bölgelere taşınması planlanıyor. Süreç, ani bir boşaltma yerine planlı, kontrollü ve sanayinin sürekliliğini gözeten bir dönüşüm olarak kurgulanıyor.

‘KİRA VE YAŞAM MALİYETİ ÖNEMLİ AVANTAJ’

Piyasa koşullarında süregelen arz-talep ilişkisine bakıldığında, artan nüfusun sanayi ihtiyacını da beraberinde artırdığı, sanayi yatırımlarının ise istihdam oluşturarak göç hareketlerini tetiklediği görülüyor. Anadolu’da kurulacak yeni OSB’ler, Marmara’ya yönelen bu göç baskısını azaltarak ekonominin üretim merkezini daha dengeli bir yapıya kavuşturabilir. İllerimizdeki devlet hastaneleri ve okulları, ulaşım ve kamu altyapısı, bu nüfus hareketini karşılayabilecek kapasitede bulunuyor. Marmara Bölgesi’ne kıyasla daha uygun kira ve yaşam maliyetleri ise yalnızca sanayi çalışanlarını değil, sanayi dışı nüfusu da kapsayan tersine göçü hızlandırabilecek önemli bir avantaj sunuyor. Bu durum, söz konusu illerin orta ve uzun vadede kalkınmasına doğrudan katkı sağlayacaktır.

‘SANAYİNİN REKABET GÜCÜNÜ ARTIRACAK’

Yeni OSB’lerin coğrafi konumlanışı, Karadeniz limanlarından İç Anadolu’ya ve Akdeniz limanlarına uzanan entegre bir lojistik hat oluşturuyor. Bu yapı; deniz ve karayolu taşımacılığını destekleyerek tedarik zincirlerinde zaman ve maliyet avantajı yaratırken, sanayinin hammadde temininden ihracata kadar olan süreçlerde daha verimli işlemesine olanak sağlayacak ve Türkiye sanayisinin rekabet gücünü artırırken, lojistik, depolama ve hizmet sektörlerinde de ilave istihdam alanları oluşturacaktır.

‘DOLAYLI OLARAK 86 MİLYON VATANDAŞA FAYDA SAĞLAYACAK’

Ekonomik açıdan analiz gerçekleştirildiğinde enerji unsurunu denklemin dışında bırakmak doğru olmaz. Türkiye’de elektriğin önemli bir bölümünün doğuda üretilip batıda tüketildiği bir noktaya gelmiş olması dikkat çekiyor. Özellikle sanayilerin Lisanssız Elektrik Üretim Yönetmeliği çerçevesince gerçekleştirdiği yenilenebilir enerji yatırımlarının çoğunluğunun kapasite, arazi ve diğer şartlar gereğince Doğu bölgelerinde hayata geçtiğini görüyoruz. Yeni OSB’lerin enerji üretim merkezlerine daha yakın bölgelerde kurulması, iletim ve dağıtım mesafelerini kısaltarak teknik kayıp ve kaçakları azaltacak, ısı pompası gibi yüksek enerji verimli sistemlerin yeni sanayi bölgelerinde yaygın kullanımıyla birlikte, hem birim üretim başına enerji maliyetlerinin düşmesi hem de cari açığın azaltılmasına katkı sağlayacaktır. Bu kazanım, yalnızca sanayi açısından değil, dolaylı olarak 86 milyon vatandaşın tamamına ekonomik fayda olarak yansıyacaktır.

‘ON BİNLERCE KİŞİYE İSTİHDAM SAĞLAMASI BEKLENİYOR’

Yeni kurulacak OSB’lerde tam kapasiteye ulaşıldığında, doğrudan ve dolaylı etkilerle on binlerce kişiye istihdam sağlanması bekleniyor. Bölge halkı açısından bakıldığında bu OSB’ler, büyükşehirlere göç etmeden nitelikli iş imkanına erişme fırsatı sunarken, daha dengeli bir gelir ve yaşam düzeninin oluşmasına da katkı sağlayacaktır.

YENİ OSB’LER NE ZAMAN KURULACAK?

Henüz net paylaşılan bir tarih olmamasıyla birlikte yeni OSB’lerin kurulumu, altyapı hazırlıkları ve planlama süreçleri tamamlanan bölgelerde etaplar halinde hayata geçirileceği öngörülmektedir. Bu süreç, sanayicinin yatırım kararlarını sağlıklı şekilde alabilmesi ve istihdam ile göç hareketlerinin dengeli yönetilebilmesi açısından ani değil, kontrollü ve kademeli bir takvim çerçevesinde ilerleyecektir.

Bununla birlikte, 6 Şubat depreminin ardından yeni kalıcı konutların dünyada örneği görülmeyen bir sürede tamamlanması, Türkiye’nin kamu kapasitesinin ve organizasyon gücünün somut bir göstergesi olmuştur. Bu deneyim, gerekli OSB altyapısının da benzer bir hız ve koordinasyonla hazır hale getirilebileceğine işaret ediyor. Böylece üretimde kesinti yaşanmadan, planlı ve güvenli bir geçişin mümkün olması hedefleniyor.”