EVRİN GÜVENDİK / Ankara - Kişisel Verileri Koruma Kurumu Başkan Yardımcısı Dr. Cihan Kanlıgöz’ün TBMM Okul Saldırılarını ve Dijital Riskleri Araştırma Komisyonu’nda yaptığı açıklamalar, Adalet Bakanlığı bünyesinde hazırlanan yeni yasa taslağında “çocukların kişisel verileri” ve “dijital rıza yaşı” konularına yönelik düzenlemelerin yer alacağını ortaya koydu. Kanlıgöz, kişisel verilerini paylaşmanın sonuçlarını öngörememeleri, dijital risklerin farkında olmamaları, haklarını bilmemeleri, aile denetiminin dijital ortamda sınırlı kalması ve kötü niyetli kişilerin bu zafiyetleri kullanabilmesi gibi nedenlerle çocukların kişisel verilerinin korunmasının önem taşıdığını söyledi.

Koruma altında

Mevcut kanunda çocukların kişisel verilerine ilişkin özel bir tanım ya da hüküm bulunmadığını ifade eden Kanlıgöz, buna rağmen çocuklara ait verilerin de kanun kapsamında değerlendirildiğini söyledi. Kanlıgöz, çocuklara ilişkin kişisel veriler arasında kimlik ve iletişim bilgileri, eğitim kayıtları, sağlık ve görüntü ve ses kayıtları ile dijital platformlarda oluşan dijital ayak izlerinin yer aldığını belirtti. Kanlıgöz, bunlara okul devam-devamsızlık bilgileri, sınav sonuçları, disiplin kayıtları, rehberlik dosyaları ve kamera kayıtlarını örnek gösterdi.

AB’de 16, ABD’de 13

Çocukların hangi verilerinin hangi amaçla işlendiğinin, kimlerle paylaşılabileceğinin ve sahip oldukları hakların yaşlarına uygun bir dille mutlaka anlatılması gerektiğini vurgulayan Kanlıgöz, uluslararası uygulamaları da paylaştı. Buna göre, AB Genel Veri Koruma Tüzüğü (GDPR) dijital rıza yaşını 16 olarak belirlerken üye ülkelere bu sınırı 13 yaşa kadar düşürme yetkisi tanıyor. ABD’de dijital rıza yaşı 13, Çin’de ise 14 olarak uygulanıyor. Türkiye’de ise mevcut mevzuatta bu konuda özel bir düzenleme bulunmadığını belirten Kanlıgöz, Türk Medeni Kanunu hükümleri gereği 18 yaşından küçüklerin kişisel verilerinin işlenmesinde anne, baba veya yasal temsilcinin rızasının esas alındığını söyledi.

Yasa taslağı hazırlanıyor

Milletvekillerinin çocuklara yönelik özel düzenleme yapılıp yapılmayacağı yönündeki sorusunu da yanıtlayan Kanlıgöz, Adalet Bakanlığı bünyesinde oluşturulan Bilim Komisyonu’nun, KVKK’nın da katkısıyla AB Genel Veri Koruma Tüzüğü’ne uyum amacıyla yeni bir yasa taslağı hazırladığını açıkladı. Kanlıgöz, taslakta GDPR’da olduğu gibi dijital rıza yaşının belirlenmesi ve çocukların kişisel verilerine ilişkin özel hükümlerin yer almasının beklendiğini ifade etti. Türkiye’de sosyal medya için uygulanan 15 yaş sınırına rağmen internet siteleri ve çevrimiçi hizmet sağlayıcılarının çocukların kişisel verilerini hangi koşullarda işleyebileceği konusunda belirsizlik bulunduğunu belirten uzmanlar, hazırlanacak düzenlemenin bu alandaki yükümlülükleri netleştirmesinin beklendiğini ifade ediyor.